Blinde weg in de Bovenste polder, Wageningse uiterwaarden

Als van een belangrijke verbindingsweg (bijvoorbeeld de Utrechtseweg in Heelsum) wordt geschreven dat die al meer dan 500 jaar bestaat dan kijken we daar helemaal niet zo van op, het zal wel. Uiteraard bestond er vijf eeuwen geleden ook al een behoefte aan vervoer tussen belangrijke plaatsen als Arnhem en Utrecht.

Als we echter een onnozel uitziend kleiweggetje in het huidige landschap zien liggen en we vinden dat weggetje ook op een van de oudste kaarten van deze omgeving, dan vinden we dat heel bijzonder. Zoiets lijkt het geval met een klein doodlopend weggetje in de Wageningse uiterwaarden ten zuiden van de Veerweg. Ik zal dit weggetje het Blinde Weggetje noemen.

Hieronder foto Blind weggetje, 2018, Jaap Schouls.

Blinde Weggetje foto

Het is een landbouwweggetje met begeleidende sloot, die vanaf de Veerweg in zuidoostelijke richting loopt, ongeveer 150 meter ten westen van de splitsing Veerweg x Westbergweg. Ik bedoel dus niet de weg Aan de Rijn ongeveer 275 m westelijker, die niet dood loopt.

Hieronder topografische kaart PDOC-viewer, 2018. Blind weggetje = rode lijn.

Blinde weg, 2018(A)

Dit Blinde Weggetje nu vind men reeds op een beroemde kaart van de stad Wageningen (ca. 1560) van Jacob van Deventer.

Hieronder kaart Jacob van Deventer, ca. 1560. Blind weggetje = rode lijn.

Blinde weg, 1550(A)

Er werd door anderen naar voren gebracht dat het bijna onmogelijk was dat deze weg op die plaats in de uiterwaarden zo lang de tand des tijds zou hebben doorstaan. Want veel minder lang geleden is daar een aanzienlijke toplaag van de klei ten behoeve van de steenindustrie afgegraven. Dat is waar, maar de vraag is of men daarbij niet het weggetje gespaard kan hebben. Een andere hypothese is dat het weggetje (ondanks de klei-afgravingen) toch weer op nagenoeg dezelfde plaats opnieuw ontstaan is, vanwege een sterke functionaliteit van die weg voor de landbouw of voor de baksteenindustrie zelf. Iets wat heel functioneel is verdwijnt niet snel als het er eenmaal is. We vonden ook nog een kaart van dit gebied tussen nu en 1550 in waar het Blinde Weggetje op staat afgebeeld. Dat is een kaart uit 1722 door Bernard Elshoff: Landerijen bij Wageningen en Ede behorende aan de familie Torck (Sign. 0409 Huis Keppel 1538).

Hieronder kaart Elshoff, 1722: Blind weggetje = zwarte lijn.

Blinde weg, 1722(A)